ANBI-status verliezen: wanneer gebeurt het en hoe voorkomt u dit?
Wanneer kan een organisatie haar ANBI-status verliezen?
De ANBI-status brengt fiscale voordelen met zich mee, maar ook duidelijke verplichtingen. Wanneer een organisatie niet langer voldoet aan deze voorwaarden, kan de Belastingdienst besluiten de ANBI-status in te trekken.
Veel bestuurders denken dat dit alleen gebeurt bij ernstige misstanden, maar in de praktijk gaat het vaak om een combinatie van kleinere tekortkomingen. Juist daarom is het belangrijk om te begrijpen wanneer een organisatie haar ANBI-status kan verliezen.
Wanneer kan een organisatie haar ANBI-status verliezen?
Een organisatie kan haar ANBI-status verliezen wanneer zij niet meer voldoet aan de wettelijke voorwaarden voor algemeen nut beogende instellingen. De Belastingdienst kijkt daarbij niet alleen naar de statuten, maar vooral naar de feitelijke activiteiten van de organisatie (Belastingdienst – Voorwaarden ANBI).
Een belangrijke eis is de zogenoemde 90%-eis. Dit betekent dat een ANBI zich voor minimaal 90% moet inzetten voor het algemeen nut. Wanneer activiteiten verschuiven richting commerciële of particuliere belangen, kan dit leiden tot intrekking van de status.
Daarnaast speelt de ANBI publicatieplicht een grote rol. Een ANBI is verplicht om bepaalde gegevens online te publiceren, zoals het beleidsplan, de bestuurssamenstelling en financiële informatie. Deze gegevens moeten actueel en goed vindbaar zijn. Wanneer dit niet het geval is, kan dit aanleiding zijn voor de Belastingdienst om maatregelen te nemen (Belastingdienst – Publicatieplicht ANBI).
Ook de financiële administratie is van belang. De Belastingdienst moet kunnen beoordelen hoe middelen worden besteed. Wanneer de administratie onvoldoende inzicht biedt, kan dit leiden tot vragen en in sommige gevallen gevolgen voor de ANBI-status.
Bestuur en beloning binnen een ANBI
Binnen een ANBI mogen bestuurders geen beloning ontvangen voor hun werkzaamheden. Wel is een vergoeding toegestaan voor daadwerkelijk gemaakte kosten en eventueel niet-bovenmatig vacatiegeld (Belastingdienst – Beloning beleidsbepalers). Wanneer bestuurders toch een (indirecte) beloning ontvangen die niet binnen deze regels past, kan dit leiden tot problemen bij een controle (Belastingdienst – Voorwaarden ANBI).
Daarnaast speelt integriteit een belangrijke rol. De Belastingdienst kijkt niet alleen naar cijfers, maar ook naar de manier waarop een organisatie wordt bestuurd. Onduidelijke besluitvorming of mogelijke belangenverstrengeling kan aanleiding zijn voor extra controle.
Intrekking van de ANBI-status
Wanneer de Belastingdienst vaststelt dat een organisatie niet voldoet aan de voorwaarden, kan de ANBI-status worden ingetrokken. In sommige gevallen krijgt een organisatie eerst de mogelijkheid om tekortkomingen te herstellen.
Er zijn echter ook situaties waarin de intrekking met terugwerkende kracht plaatsvindt. Dit gebeurt bijvoorbeeld wanneer een organisatie niet meldt dat zij niet meer aan de voorwaarden voldoet (Belastingdienst – ANBI-status intrekken).
De gevolgen hiervan kunnen groot zijn, zowel voor de organisatie zelf als voor donateurs die gebruik hebben gemaakt van fiscale voordelen.
Conclusie
Een organisatie kan haar ANBI-status verliezen wanneer zij niet voldoet aan de voorwaarden van de Belastingdienst, zoals de 90%-eis, de publicatieplicht en transparantie in bestuur en financiën.
Door deze verplichtingen serieus te nemen en regelmatig te controleren of alles nog op orde is, verkleint u het risico dat uw organisatie haar ANBI-status verliest.