ANBI-publicatieplicht gemist: wat moet u nu doen?
Is de deadline voor de ANBI-publicatieplicht gemist, herstel dit dan zo snel mogelijk. Wacht niet tot de volgende bestuursvergadering of het volgende jaarverslag. Een late publicatie is vervelend, maar een ontbrekende of onvolledige publicatie wordt riskanter naarmate deze langer online ontbreekt.
Voor veel ANBI’s met een kalenderboekjaar ligt de jaarlijkse publicatiedeadline rond 1 juli. Op dat moment moeten de gegevens over het vorige boekjaar online staan. Wie dat niet heeft gehaald, moet vooral praktisch handelen: controleren wat ontbreekt, de juiste stukken publiceren en intern vastleggen hoe dit volgend jaar wordt voorkomen.
Wat is er precies misgegaan?
Begin niet met losse documenten uploaden, maar stel eerst vast wat ontbreekt. Bij een gemiste publicatiedeadline zijn er in de praktijk drie situaties.
De eerste situatie is dat de ANBI-pagina helemaal niet is bijgewerkt. De bestuurssamenstelling, het beleidsplan, het activiteitenverslag en de financiële verantwoording zijn dan nog gebaseerd op een ouder boekjaar.
De tweede situatie is dat de meeste gegevens wel online staan, maar de financiële verantwoording ontbreekt. Dat komt vaak doordat de jaarcijfers nog niet zijn vastgesteld of doordat de penningmeester wacht op een laatste controle.
De derde situatie is dat de gegevens wel beschikbaar zijn, maar niet goed vindbaar zijn. Documenten staan bijvoorbeeld in een losse map, achter een onduidelijke link of op een oude websitepagina. Voor de publicatieplicht is vindbaarheid belangrijk. Donateurs, belangstellenden en de Belastingdienst moeten de informatie eenvoudig kunnen raadplegen.
Welke gegevens moet u alsnog publiceren?
Een ANBI moet een aantal gegevens openbaar maken op een website. Denk aan de naam van de instelling, het RSIN of fiscaal nummer, contactgegevens, doelstelling, hoofdlijnen van het beleidsplan, bestuurssamenstelling, beloningsbeleid, activiteitenverslag en financiële verantwoording. Zie hiervoor de uitleg van de Belastingdienst over gegevens van een ANBI publiceren op internet.
De financiële verantwoording vraagt extra aandacht. De Belastingdienst noemt daarbij de balans, de staat van baten en lasten en een toelichting. Bekijk ook de toelichting over financiële verantwoording publiceren.
Grote ANBI’s moeten bovendien sinds 1 januari 2021 gebruikmaken van een standaardformulier van de Belastingdienst. Er zijn verschillende varianten, bijvoorbeeld voor algemene ANBI’s, fondswervende instellingen, vermogensfondsen, kerkgenootschappen en zorginstellingen. Controleer dus niet alleen dát er iets online staat, maar ook of het juiste formulier is gebruikt.
Herstel eerst de verplichte onderdelen
Als niet alles direct gereed is, begin dan met de verplichte basis. Zet niet een half ingevulde pagina online zonder uitleg, maar publiceer wat correct en vastgesteld is. Voeg ontbrekende onderdelen zo snel mogelijk toe.
Verplicht is dat de ANBI-publicatie volledig en actueel is. Dat betekent in ieder geval:
- de officiële naam van de instelling;
- het RSIN of fiscaal nummer;
- contactgegevens;
- een duidelijke doelstelling;
- de hoofdlijnen van het beleidsplan;
- namen en functies van bestuurders, behalve waar een uitzondering geldt;
- het beloningsbeleid;
- een actueel verslag van activiteiten;
- de financiële verantwoording over het laatste boekjaar.
Verstandig is om bij een late publicatie intern vast te leggen wanneer de stukken alsnog zijn geplaatst. Noteer bijvoorbeeld in de bestuursnotulen dat de publicatie te laat was, welke onderdelen zijn hersteld en wie voortaan verantwoordelijk is voor jaarlijkse controle.
Optioneel is om extra toelichting te publiceren, bijvoorbeeld een uitgebreider jaarverslag, projectoverzicht of impactrapportage. Doe dat alleen als die informatie klopt en geen onnodige persoonsgegevens of vertrouwelijke gegevens bevat.
Publiceer geen onvoldragen cijfers zonder controle
Een gemiste deadline mag geen reden zijn om onjuiste cijfers online te zetten. De financiële verantwoording moet aansluiten op de administratie. Controleer daarom eerst of de balans, de staat van baten en lasten en de toelichting onderling kloppen.
Let vooral op deze punten:
- sluit het banksaldo aan op de administratie?
- zijn donaties, subsidies en overige inkomsten volledig verwerkt?
- zijn projectkosten en beheerkosten logisch gescheiden?
- zijn eventuele reserves goed toegelicht?
- zijn bestuursvergoedingen, onkosten en vacatiegelden juist opgenomen?
- past de toelichting bij het beleidsplan en het activiteitenverslag?
Heeft de stichting nog geen definitieve jaarcijfers, stel dan met spoed vast wanneer die gereed zijn. Publiceer liever kort daarna een correcte financiële verantwoording dan vandaag een document dat later inhoudelijk moet worden hersteld. Wel is het verstandig om de overige verplichte gegevens alvast bij te werken als die wel beschikbaar zijn.
Maak de publicatie goed vindbaar
Een veelgemaakte fout is dat de documenten wel ergens online staan, maar dat bezoekers ze nauwelijks kunnen vinden. Een ANBI-publicatie hoort niet verstopt te zitten in een oude nieuwsupdate of losse bestandsmap.
Zorg daarom voor één vaste pagina, bijvoorbeeld “ANBI”, “ANBI-gegevens” of “Publicatieplicht”. Plaats die pagina in het menu of de footer van de website. Gebruik duidelijke bestandsnamen, zoals “Financiële verantwoording 2025” of “Activiteitenverslag 2025”.
Controleer daarna als gewone bezoeker of de informatie vindbaar is. Open de website in een privévenster, zoek naar de ANBI-pagina en klik alle documenten aan. Werkt een link niet, dan is de publicatie in de praktijk nog steeds niet op orde.
Heeft uw organisatie geen eigen website of is de website lastig te beheren, dan kan een gemeenschappelijke publicatiepagina uitkomst bieden. Via MijnANBI kunnen ANBI’s hun verplichte gegevens overzichtelijk publiceren. Gebruik daarnaast de ANBI-checklist om te controleren of alle onderdelen aanwezig zijn.
Moet u contact opnemen met de Belastingdienst?
Niet iedere te late publicatie vraagt automatisch om een melding aan de Belastingdienst. In veel gevallen is het belangrijker om de tekortkoming direct te herstellen en intern vast te leggen wat er is gebeurd.
Neem wel serieus dat de publicatieplicht onderdeel is van de ANBI-voorwaarden. De Belastingdienst kan de ANBI-status intrekken als een instelling niet meer aan de voorwaarden voldoet. Dat risico wordt groter als gegevens structureel ontbreken, onjuist zijn of niet worden hersteld nadat daarop is gewezen.
Heeft de ANBI een brief of verzoek van de Belastingdienst ontvangen, reageer dan binnen de genoemde termijn. Controleer precies welke informatie wordt gevraagd en stuur geen algemene reactie zonder bewijs van herstel. Voeg waar mogelijk links naar de actuele publicatiepagina toe.
Is er sprake van meerdere problemen tegelijk, bijvoorbeeld ontbrekende jaarcijfers, een verouderd beleidsplan en onduidelijke bestuursgegevens, behandel dit dan als bestuursprioriteit. Leg vast wie welk onderdeel oppakt en wanneer de complete publicatie klaar is.
Praktische gevolgen voor ANBI’s
Een gemiste publicatiedeadline is vaak een symptoom van een breder probleem. De jaarcijfers komen te laat, niemand is eigenaar van de website of de documenten staan verspreid bij verschillende bestuursleden. Los daarom niet alleen de publicatie op, maar ook het proces erachter.
Werk met een vaste jaarlijkse planning. Voor een ANBI met een kalenderboekjaar kan die planning er bijvoorbeeld zo uitzien:
- Januari: administratie van het vorige boekjaar compleet maken.
- Februari: ontbrekende facturen, declaraties en bankmutaties controleren.
- Maart: conceptjaarrekening of financieel overzicht opstellen.
- April: activiteitenverslag en beleidsplanactualisatie bespreken.
- Mei: bestuur laat de stukken controleren en stelt ze vast.
- Juni: ANBI-pagina bijwerken en links controleren.
- Uiterlijk rond 1 juli: controleren of alles openbaar en vindbaar is.
Deze planning hoeft niet ingewikkeld te zijn. Ook een kleine stichting kan met een eenvoudige actielijst en één verantwoordelijke bestuurder veel problemen voorkomen.
Veelgemaakte fouten na een gemiste deadline
Een eerste fout is wachten tot alles perfect is. Daardoor blijft de hele publicatie verouderd, terwijl sommige onderdelen al direct kunnen worden bijgewerkt.
Een tweede fout is alleen de financiële stukken uploaden. De publicatieplicht gaat breder dan jaarcijfers. Ook bestuur, doelstelling, beleidsplan, beloningsbeleid en activiteitenverslag moeten actueel zijn.
Een derde fout is een oud document overschrijven zonder controle. Bewaar bij voorkeur ook intern welke versie wanneer is vastgesteld. Dat helpt als later vragen ontstaan over de gepubliceerde informatie.
Een vierde fout is vergeten dat grote ANBI’s een standaardformulier moeten gebruiken. Wie verplicht is een standaardformulier te publiceren, moet niet volstaan met een zelfgemaakt overzicht als dat niet aan de eisen voldoet.
Een vijfde fout is geen eigenaar aanwijzen. “Het bestuur” is te vaag. Wijs één persoon aan die jaarlijks controleert of de ANBI-pagina compleet en vindbaar is.
Checklist: publicatieplicht alsnog herstellen
- Controleer welke verplichte gegevens ontbreken.
- Werk naam, RSIN, contactgegevens en doelstelling bij.
- Controleer namen en functies van bestuurders.
- Actualiseer de hoofdlijnen van het beleidsplan.
- Publiceer het activiteitenverslag over het laatste boekjaar.
- Publiceer balans, staat van baten en lasten en toelichting.
- Controleer of uw ANBI een standaardformulier moet gebruiken.
- Test alle links en downloads op de publicatiepagina.
- Leg intern vast wanneer de publicatie is hersteld.
- Maak een vaste planning voor volgend jaar.
Conclusie
Wie de ANBI-publicatieplicht heeft gemist, moet snel en zorgvuldig herstellen. Publiceer de verplichte gegevens alsnog, controleer de financiële verantwoording en zorg dat de pagina goed vindbaar is. Een late publicatie is geen reden om onjuiste of halve informatie online te zetten, maar wel een reden om direct actie te nemen.
Gebruik de gemiste deadline ook om het jaarlijkse proces te verbeteren. Leg vast wie verantwoordelijk is, werk met een vaste planning en controleer de publicatie ruim vóór de volgende deadline. Zo blijft de ANBI transparant richting donateurs, bestuur en Belastingdienst.